جرم منازعه چیست؟

جرم منازعه و مجازات آن به طور کلی و در لغت منازعه به معنای نزاع و ستیز کردن است اما در اصطلاح حقوقی درگیری و ستیز بین دو گروه یا دو دسته جمعی را منازعه می گویند. ستیز و جنگ باید میان گره باد یعنی تعدادشان باید بیش از 2 نفر باشد تا درگیری و نزاع نامیده شود.

مجازات جرم منازعه یا نزاع دسته جمعی چیست؟

جرم منازعه و مجازات آن در ماده 615 قانون مجازات اسلامی جرم انگاری گردیده است. طبق ماده 615 قانون مجازات اسلامی هرگاه عده ای با یکدیگر منازعه نمایند هریک از شرکت کنندگان در نزاع بسته به شرایط به مجازات زیر محکوم می شوند.

در صورتی که نزاع منجر به قتل شود به حبس از یک تا سه سال
در صورتی که منجر به نقص عضو شود به حبس از شش ماه تا سه سال
در صورتی که منجر به ضرب و جرح شود به حبس از سه ماه تا یکسال

تبصره 1: در صورتی که اقدام شخص ، دفاع مشروع تشخیص داده شود مشمول این ماده نخواهد بود.
تبصره 2: مجازات های فوق مانع اجرای مقررات قصاص یا دیه حسب مورد نخواهد شد.

عناصر و ارکان تشکیل دهنده جرم منازعه

عنصر قانونی جرم منازعه

برای تحقق هر جرمی سری دلایل و ارکانی باید وجود داشته باشد. طبق قانون برای تحقق جرم منازعه و مجازات آن ، وجود عنصر قانونی ، مادی ، معنوی ضروری و لازم می باشد.
عنصر قانونی جرم منازعه در ماده 615 قانون مجازات اسلامی جرم انگاری گردیده است. طبق ماده 615 قانون مجازات اسلامی هرگاه عده ای با یکدیگر منازعه کرده باشند هرکدام از شرکت کنندگان در نزاع ، حسب مورد به مجازات مقرر محکوم خواهند گردید.

عنصر مادی جرم منازعه

عنصر مادی جرم منازعه یعنی عمل شرکت در نزاع گروهی یا دسته جمعی بدین معنا که هر فرد شرکت کننده نزاع عملش در تحقق وقوع جرم تاثیرگذار است که منجر به رخ دادن صدمه به یکدیگر می شود.
بنابراین در نزاع درگیری فیزیکی رخ داده باشد نه لفظی و فحاشی همچنین است که هر دو طرف نزاع باید مورد زد و خورد قرار گرفته باشند در واقع و در صورت عدم تحقق این نتایج حتی اگر منازعه به نتایجی مثل هتک حیثیت یا اخلال در آسایش عمومی منتهی شود مشمول ماده 615 نبوده و در قالب ماده 617 یا 618 قانون مجازات اسلامی جرم شناخته می شود.

عنصر معنوی جرم منازعه

در تحقق عنصر معنوی جرم منازعه تعمد و سوءنیت افراد لازم می باشد
مرجع صالح رسیدگی به جرم نزاع دسته جمعی
طبق قانون و اصول قانونی محل وقوع در هر جرمی محل رسیدگی به آن جرم هم می باشد. اما مرجع صالح رسیدگی به جرم منازعه و مجازات آن دادگاه های کیفری 2 تهران می باشد اما اگر که نزاع منجر به قتل شده باشد مرجع رسیدگی آن دادگاه کیفری یک خواهد بود.

نحوه پرداخت دیه در نزاع دسته جمعی

در صورتیکه ضاربان میزان ضرب و جرح وارد شده شان مشخص و معلوم باشد هر کسی به اندازه جرمی که وارد نموده مسئول پرداخت دیه خواهد بود. در غیر اینصورت و زمانی که خسارت مشخص نشود دیه بصورت مساوی بین شرکت کنندگان در نزاع تقسیم می شود.

شرایط تحقق جرم منازعه چیست؟

1-در جرم منازعه باید صدمات منجر به قتل یا نقص عضو یا ضرب و جرح واقع شود و صدمات وارده باید در اثنای منازعه صورت بگیرد بنابراین در صورتی که نزاع فقط منجر به توهین و فحاشی شود برای تحقق جرم منازعه کفایت می کند.
2-جرم منازعه با فعل مثبت شراکت در منازعه و به صورت عمدی تحقق پیدا می کند.
3-حداقل شراکت کنندگان در جرم منازعه باید حداقل 3 نفر و عمل شرکت کنندگان در نزاع باید به صورت فیزیکی باشد.